رايحة الجنة ( 1 ) . ملخص خبر شريف اينكه هر كه بر محب آل محمد بميرد شهيد وآمرزيده وبا توبه ومؤمن كامل عيار در ايمان رفه است ، وملك الموت وبعد از أو منكر ونكير أو را بشارت به بهشت دهند ، وأو را بدان نازكى وناز به بهشت برند كه عروس را به خانه داماد ، ودر قبر أو دو در به بهشت باز شود ، وقبرش مزار ملائكة رحمت گردد ، وأو در حال مرگ بر سنت پيغمبر واجتماع كله در گذرد ، وهان هر كه بر دشمنى آل محمد در گذرد روز قيامت در آيد با حالتي كه در پيشانى أو نوشته‌اند كه اين مأيوس است از رحمت خدا وكافر از دنيا رفته است ، وبوى بهشت را نمىيابد ، واز اين خبر شريف بر أهل انصاف معلوم مىشود كه موالاة اولياى آل محمد عليهم السلام ، ومعادات اعداى ايشان واجب است ( 2 ) ، والحمد لله على وضوح الحجة

--> ( 1 ) ينابيع المودة 399 ط إسلامبول وزيادى از دانشمندان عامة اين حديث شريف را نقل فرمودند واحقاق الحق 9 / 489 به تفصيل آنها را نقل نموده است . ( 2 ) تبرى وبيزارى از دشمنان دين يكى از أصول دين شمرده شده وداراى ثواب واجرهاى فراوانى است واينك بعض از كلمات بزرگان دين وروايات رسيده را درج مىكنيم : 1 - شيخ طوسي در ( نهاية ) مىفرمايد : پشت سر ناصبي وكسى كه تولى أمير المؤمنين را داراست وليكن در غير جاى تقيه تبرى نمى جويد نماز نگذاريد . 2 - حضرت رسول ( ص ) فرموده اند : يا علي قسم به خدا كه مرا به نبوت فرستاد ومرا بر تمام خلق برگزيد جبرئيل به من خبر داده اگر بنده ء هزار سال عبادت پروردگار عالميان كند وولايت تو وأئمة از فرزندانت را داشته باشد وبرائت از دشمنان آنها را دارا نباشد خدا عملش را قبول ننمايد ، هر كه خواهد ايمان آورد وهر كه خواهد كفر ورزد - نور الأنوار مرندي ص 272 . 3 - صفوانى گويد : مري خدمت أمير المؤمنين عرض شما وفلانى را [ اسم يكى از دشمنان را برد ] دوست دارم حضرت فرمود تو أعور هستى ، يا بايد كور باشى ودوست با دشمنان ، ويا بينا ودوست ما ، جمع اين دو نشايد - نور الأنوار مرندى ص 272 . شاعر گويد : اى كه گوئى هم على وهم رمع * اعورى از نور ظلمت بهر ور يا به پا پروانه اين نور شو * يا برو خفاش باش وكور شو 4 - خدمت حضرت صاق عرض كردند فلانى شما را دوست دارد ودر تبرى از دشمنان شما ضعيف است ، حضرت فرمودند كسى كه ادعا دارد محبت مرا وبيزارى از دشمنان ما نجويد دروغ مىگويد - نور الأنوار مرندي ص 272 . 5 - حضرت رضا فرمودند ولاية ما وبيزارى از دشمنان ما سبب كامل شدن دين است - نور الأنوار مرندي 272 . 6 - حضرت امام حسن عسگرى از پدران خود از رسول خدا نقل مىفرمايند روزى به بعض أصحاب خود فرمود در راه خدا دوستى ودشمنى داشته باشيد ، زيرا بدون اين دوستى ودشمنى به ولايت خدا نمىرسيد ، وهر كس هر چه نماز بخواند وروزه بگيرد بدون تولى وتبرى طعم ومزه ايمان را نمىچشد ، كسى عرض كرد چگونه بدانم كه دوستى ودشمنى در راه خدا را دارا هستم ؟ حضرت اشاره فرمودند به أمير المؤمنين علي وفرمودند مىبينى علي را ؟ عرض كردم بلى فرمود أو دوست خداست پس أو را ودوست أو را گر چه كشنده پدرت وفرزندت باشد دوست دار ، ودشمن أو را گرچه پدرت وفرزندت باشد دشمن دار - علل الشرايع ج 1 / 134 ، عيون أخبار الرضا ج 1 / 291 ، أمالي الصدوق 8 ، بحار الأنوار 66 / 236 . ( اهميت لعن ومذمت ترك آن ) 1 - رسول خدا فرمود : كسى كه گناه شمرد لعن كردن كسى را كه خدا لعنت كرده لعنت خدا بر أو باد - رجال كشى 391 و 344 . 2 - ثمالى در محضر امام زين العابدين سؤال كرد از فلان وفلان حضرت فرمود لعنت خدا - با تمام لعنهايش - بر آنها باد ، به خدا قسم مردند كافر ومشرك به خدا - بحار الأنوار ط كمپانى 8 / 207 . 3 - رسول خدا فرمود : دسته‌اى از أمت خودشان را به من منتسب مىكنند ومىگويند أهل ملت من هستند ، وبزرگانى از ذريه مرا مىكشند وشريعت وسنت مرا تغيير ميدهند وفرزندانم حسن وحسين را - هم چنان كه زكريا ويحيى را كشتند - مىكشند . آگاه باشيد آنها را خدا لعنت مىكند همان طور كه آنها را [ قاتلان يحيى وزكريا ] لعنت كرد ، وقبل از روز قيامت هدايت كننده وهدايت شده از فرزندان حسين مظلوم بر بقيه فرزندان قاتلين مبعوث مىشود وبا شمشير آنها را به جهنم مىفرستد . آگاه باشيد كشندگان حسين ودوستان وياورانشان وآنها كه سكوت مىكنند از لعنت كردن بدون تقيه ، خدا همه آنها را لعنت كرده . آگاه باشيد خدا بر گريه كننده‌گان بر حسين از روى رحمت ومهر وبر لعنت كنندگان بر دشمنان أو وبر آنها كه دلهاى خود را پر از غيض كرده ، درود فرستاده است - تفسير امام حسن عسگرى ، تفسير برهان آية 86 سورة بقرة 2 . 4 - حضرت صادق از پدرانش از رسول خدا نقل فرمودند : كسى كه ناتوان از يارى ما أهل بترسد پس دشمنان ما را در خلوت وپنهان لعنت كند خداوند متعال صداى أو را به همه ملائكة از زمين تا آسمان مىرسنانند وملائكة با أو همراهى مىكنند ، ولعنت شده را لعنت مىكنند ، ومىگويند خدايا بر اين بنده هاى كه آنچه در توان دارد مىبخشد واگر توان بيشتر داشت انجام ميداد درود فرست ، ناگاه صدائى از طرف حق برسد دعاى شما را شنيديم وأو را أجابت كرديم وبر روان أو در أرواح درود فرستاديم وأو را از برگزيده‌گان نيك قرار داديم - تفسير امام حسن عسكرى 16 - 17 ، بحار الأنوار : 27 / 223 رقم 11 . 5 - على فرزند عاصم خدمت امام حسن عسگرى عرض مىكند : من از يارى شما عاجز هستم وجز دوستى شما وبراءت از دشمنان شما ولعنت فرستادن در پنهانى توانى ندارم ، - اى آقاى من حالم چگونه است ؟ حضرت در جواب مىفرمايند پدرم از جدم رسول خدا نقل فرمودند : كسى كه ناتوان است از يارى ما أهل بيت ولعنت مىكند دشمنان ما را در پنهانى ، مىرساند خدا صداى أو را به تمام ملائكة وهر كس لعن كند دشمنان ما را ملائكة با أو همراهى كنند ، ولعنت كنند كسى را كه به آنها لعنت نكند [ ولعنوا من لا يلعنهم ] ، وهنگامى كه صداى أو بملائكة برسد طلب آمرزش كنند براي أو وبگويند : خدايا درود فرست بر روح بنده ات كه كوشش كرد در يارى أولياء خود ، واگر توان بيشترى داشت انجام ميداد ، در اين هنگام صدائى از طرف حق برسد : اى ملائكة دعاء شما را شنيدم وأجابت كردم وبر روح أو با أرواح درود فرستادم وأو را از بر گزيده‌گان قرار دادم - بحار الأنوار : 50 / 317 . ( برترى تبرى بر تولى يا تقدم لعن بر صلوات ) بسيارى از علماى اسلام بر آنند كه تبرى بر تولى برترى دارد ، ودلايلى را در اين موضوع بيان كرده اند ، وبعضي رساله‌هاى جداگانه‌اى در اين زمينه تاليف نموده اند - از جمله امارة الولاية تاليف زند كرمانى طبع شده ورساله أفضلية لعن بر صلوات كه در كتابخانه ملك تهران در ضمن مجموعه شماره 2842 موجود است - واينك بعضي از دلايل وشواهد اين موضوع را بيان مىنمانيم : 1 - تبرى در كلمة شريفه اخلاص " لا إله الا الله " وآية شريفه " فمن يكفر بالطاغوت ويؤمن بالله فقد استمسك بالعروة الوثقى . . . " [ 256 سورة بقرة 2 ] وذكر صد لعن در زيارة عاشوراء ، بر تولى كه اقرار به خداوندى خدا وايمان به خدا وذكر سلام باشد مقدم داشته شده واز اين راه أهمية تبرى معلوم مىشود . سيد نعمت الله جزائرى نقل مىكند : ركن الدولة ابن بويه ديلمى صفات پسنديده وكمالات وطلاقت زبان شيخ اجل محمد بن بابويه را شنيده ، علاقه‌مند ملاقاة أو گرديده وبه عزت واكرام تمام أو را دعوت در مجلس خود نمود ودر حضور جمعى سؤال كرد از لعن دشمنان . . . شيخ در جواب فرمود : خداوند متعال قبول توحيد نمىفرمايد مگر با نفى كردن هر خدا وبتي را كه ديگران ميپرستند ، آيا نمى بيني در كلمه اخلاص " لا إله الا الله " هر معبودى غير از خدا را نفى مىكند ، وقبول نمىشود اقرار به نبوت پيغمبر اسلام مگر با نفى هر پيغمبر كه بر باطل دعوى نبوت كند مثل مسيلمة وسجاح واسود . . . وقبول نمىشود امامت أمير المؤمنين مگر با نفى كساني را كه با أو ضديت مىنمودند . . . زهر الربيع ج 2 ص 258 ط كتابفروشى اسلامية تهران . 2 - در تولى - مثل صلوات بر محمد وآلش - سرور است براي موالى وآقايان خود ، ودر تبرى - مثل لعن فرستادن بر دشمنان - هم سرور است براي موالى خود وهم بيرزارى ورنج وعذاب وخوارى است براي دشمنان - زهر الربيع 2 / 190 ط نجف اشرف . 3 - موارد استعمال لعن در قرآن مجيد زياد است وشمارش آنها به دهها مى رسند [ حدود 100 آية ] وليكن موارد ذكر صلوات از عدد انگشتان يك دست تجاوز نمىكند ، از اين راه اهميت لعن كشف مىگردد . 4 - دوستى وتولى مراتبى دارد : 1 - دوستى زبانى . 2 - دوستى قلبي . 3 - دوستى قلبي در حد دفاع از دوست وبيزارى از دشمن وهر كدام مراتبى دارند . دوستى كه از مرحله أولى گذشت ودر حد دفاع وتبرى رسيد ودوست خود را عقل خالص ومنشأ هر خير ومخالف ودشمن را جهل محض ومنشأ هر شر دانس . همان طور كه در حديث مىفرمايد : " ذكر كم ذكر الله وذكر عدوكم ذكر الشيطان " " ان ذكر الخير كنتم أوله واصله وفرعه ومعدنه " - بهترين دوستى است . وچون در اظهار دوستى براي هر يك از مرتبه‌هاى ذكر شده بيانى نيست ودر بيزارى وتبرى از دشمن حكايت از آخرين مرتبه دوستى است مىتوان كشف كرد كه تبرى از تولى والاتر وبالاتر است . 5 - خياطى دو جامه خدمت حضرت صادق آورد وعرض كرد يكى را موقع خياطى لعن مىفرستادم وديگرى را صلوات ، كدام را خدمت شما تقديم بدارم ؟ حضرت لباسى را كه در موقع دوختن لعن مىفرستاده انتخاب مىكنند ومىفرمايند آن را بهتر دوست دارم شعشعة الحسيني ، امارة الولاية - تأليف زند كرمانى مطبع ص 51 ، وفور الأثر تأليف شيخ محمد رضا ثامنى شيرازي مطبوع ص 91 . شاعر مىگويد : چندى به سفر بودم وچندى بحضر * ديدم بسى ز أهل دانش وهر معلوم شده ز صحبت أهل بصر * ذكرى نبود نكوتر از لعن رمع هر كسى كه گويد تبرى ضرر است * آن را نه زدين ونه زايمان خبر است فرزند على اگر تبرى نكند * فرزند على نيست ز نسل رمع است شجره طوبى ورقه 180 .